De wegen van een hert (1)

In de drie voorgaande nummers van ons kerkblad schreef ik over Psalm 42-43. Over het bij elkaar horen van die twee Psalmen en over berijmingen van Psalm 42. In het vorige nummer ging het over de plaats van Psalm 42 en 43 in de liturgie. Daarbij ontdekten we de verbinding tussen Psalm 42 en de doop. Dat verklaart waarom er in oude doopkapellen vaak afbeeldingen van herten zijn te vinden.

In het vorige nummer kondigde ik al aan dat ik nog niet klaar was met Psalm 42. Het hert uit de Psalm is op allerlei plaatsen terug te vinden in de moderne Nederlandse poëzie. Ik zal daar in dit nummer én in het volgende nummer een paar voorbeelden van geven.

Ik begin met de dichter Willem de Mérode (pseudoniem van Willem Eduard Keuning). Tussen 1932 en 1934 schreef hij dertig gedichten, gebaseerd op Psalmen. Daarbij bevindt zich ook een gedicht in negen strofen over Psalm 42-43. Ik citeer vier van de negen strofen (die zouden zijn te zingen op de welbekende melodie van Psalm 42):

 

‘Als een hert door dorst bevangen,

Naar de frisschen sprengen hijgt,

Zucht mijn ziel in heet verlangen

Tot den Heer, die toeft en zwijgt.

Ja, mijn ziel schreeuwt tot mijn God:

Levensgever, laat mij tot

Uwe woning mogen naadren,

Weder met uw volk vergaadren.

 

Niets dan tranen zijn mijn spijze

En mijn drank bij dag en nacht,

Daar zij spottend op mij wijzen.

Waar is God, dien gij verwacht,

Zeggen zij, en diep gekrenkt,

Zucht mijn ziel, als ze overdenkt,

Hoe ik bij ’t gejuich der vromen

Spelend voor den Heer mocht komen.

 

[…]

Balling ben ik van uw hooge

Huis en van uw heilig land.

Daarom is mijn ziel gebogen,

Dort mijn lijf in ’t brandend zand;

Daarom schreeuwt mijn hart en mond,

Als uw stormwind vaart in ’t rond,

Als uw wateren uit wolken

En rivieren mij omkolken.

 

[…]

Laat uw recht en uw gerichten

Tusschen mij zijn en dit rot.

En beschaam hun aangezichten

Door uw nederkomst, mijn God.

Red mij van bedrog en haat;

Ruk mij weg uit list en kwaad,

Laat niet toe dat wreede mannen

Mij omsinglen en verbannen’.

In dit gedicht blijft De Mérode enerzijds dicht bij de tekst van de Psalm zoals we die in de bijbel vinden. Anderzijds komen er ook zinnen en woorden in voor, die we zo niet vinden in de bijbel. Juist die zinnen – vooral die van de laatste strofe – maken dit tot een aangrijpend gedicht, dat de situatie weerspiegelt waarin de dichter zich bevindt. De Mérode werkte tot februari 1924 als onderwijzer in het plaatsje Uithuizermeeden, in het hoge noorden van de provincie Groningen. Op de avond van de 26e februari werd hij gearresteerd vanwege wat toen heette ‘een jongenszaak’ en werd daarvoor veroordeeld. In oktober 1924 kwam hij weer op vrije voeten. Zijn beroep van onderwijzer zou hij nooit meer uitoefenen. Die situatie klinkt door in de wijze waarop hij zich Psalm 42-43 toe-eigent.

Recent hebben meerdere Nederlandse dichters bij alle 150 Psalmen een gedicht gemaakt. Drie wil ik er hier noemen. Ze maken zichtbaar hoe breed de wegen van een Psalm kunnen uitwaaieren.

Het eerste gedicht is van de hand van de ‘geboren Amerikaan’, maar ‘Nederlander van keuze’ Lloyd Haft. Zijn gedicht naar Psalm 42 luidt als volgt:

 

‘Als een hert naar het water

hijgt mijn hart:

ik wil u levend weten, niet

dood zoals zij zeggen.

In mijn dorst is mijn ziel,

mijn dorst naar de levende

in wie ik op zou gaan,

ik die zou voorgaan:

op naar uw huis.

Niemand die u loven zou

als ik, als ik kon.

Ben ik hier in dieptes

die u nog niet ziet?

Boven mijn hoofd gaat altijd

hun gebulder, gebaren.

Ik wil het aan de stenen vragen:

word ik hier geweten?

Dieper dan een dolk

in mijn merg steekt uw stilte –

dood zouden zij zeggen, maar ik hoop:

niemand die u loven zal als ik.’

 

Lloyd Haft heeft zelf een moderne Psalm gemaakt naar aanleiding van de bijbelse Psalm 42. Hij pakt verschillende elementen uit de bijbelse Psalm op: het hert en het water, de dorst en het verlangen, het opgaan naar uw huis, de vraag ‘Waar is dan je God?’ en het loven van God. Maar hij maakt er een nieuwe Psalm van, die direct aansluit bij het levensgevoel van deze tijd. Worstelde Luther met de vraag naar een genadige God, voor veel mensen vandaag is de vraag: bestaat God eigenlijk wel? Waar is Hij? Dat klinkt door in zinnen als: ‘ik wil u levend weten, niet dood zoals zij zeggen’. En: ‘dieper dan een dolk in mijn merg steekt uw stilte – dood zouden zij zeggen’. Maar de dichter blijft hopen: ‘niemand die u loven zal als ik’.

Ook Anton Ent (een pseudoniem van Henk van der Ent – hij gebruikt ook het pseudoniem Marieke Jonkman) maakte een reeks van 150 gedichten bij de alle Psalmen. ‘Entiteiten’ noemt hij ze: ze brengen zijn persoonlijke beleving bij het lezen van de Psalmen onder woorden. Entiteit 42 heeft als titel ‘Loflied’ en luidt dan vervolgens:

 

‘Het loflied op de Maker brengt bijeen

wat nu vervallen en verworpen is.

 

Hymnen bouwen de kerk van mijn jeugd

om mij heen, die oude Breepleinkerk.

 

Het plafond bood geborgenheid,

de kroonluchter waarheid,

de witte muur vrijspraak,

ik was gekleed in kleding van licht.

 

Ik zing het loflied op de Maker

Dat orde in de chaos schept.’

 

Anders dan bij Lloyd Haft komt geen enkel beeld van de bijbelse Psalm meer terug. De lezing van Psalm 42 voert de dichter terug naar zijn jeugd: de Breepleinkerk in Rotterdam. Met genegenheid denkt hij eraan terug: geborgenheid, waarheid, vrijspraak en licht. Toch is het een tijd die voorbij is: het is vervallen en verworpen. Anton Ent noemt zichzelf op dit moment agnost.

Ten slotte de Zwolse predikant Siebren van der Zee. Zijn ‘persoonlijke ver-woording’ bij Psalm 42 luidt:

 

‘Leven op verlangen

 

zoals het hert niet weet

dat het zijn hals strekt

naar water om te leven

zo is mijn verlangen naar U

 

nu tranen mijn brood zijn

raak ik ver van mijn bron

daarbij die neerbuigende vragen:

“waar is nu Hij-die-is”?

 

waar is de tijd dat ik

kind bij U aan huis was

een lied vond in de nacht

toen alles in mij storm liep?

 

hoe kunt U, God, vergeten

de mens die op U hoopt?

…..

hoe kun jij, mens, verliezen

de God die jou eens zag?’

Een gedicht om meer dan eens te lezen en over na te denken!

Met hartelijke groeten,

ds. Dirk van Keulen

Geraadpleegde literatuur:

–    Willem de Mérode, Verzamelde gedichten, Baarn 1987, 1153-1155.

–    Hans Werkman, Bitterzoete overvloed. De wereld van Willem de Mérode, Soesterberg 2011.

–    De Psalmen in de bewerking van Lloyd Haft, Amsterdam 2003, 46.

–    Anton Ent, Entiteiten, uitgave in eigen beheer, nummer 42 (later zijn de gedichten ook uitgegeven als: Anton Ent, Man van twee wegen. Gedichten geënt op de Psalmen, ’s-Hertogenbosch 2007).

–    Siebren van der Zee, Psalmen vandaag. Persoonlijke ver-woording bij veelal knoestige psalmen, Gorinchem z.j., 47.

Vanuit de kerkenraad dec. 2014

Het einde van het jaar nadert alweer. Voor het gevoel was dit jaar weer een stukje korter dan het vorige, of misschien zat het wel weer te vol. Te veel hoogte en dieptepunten, te veel emotionele dingen die ons bezighouden. Soms te veel “ruis” in het hoofd. Er zijn mensen die heel bewust op gezette tijden tijd vrijmaken om na te denken, te mediteren, in gebed te gaan, kortom, de wereld om zich heen even stil zetten om hun eigen leven te beschouwen.

Ik zal u bekennen: ik ben daar jaloers op, maar ik kan dat zelf niet zo goed. Te vaak laat ik mij toch weer leiden door werk en agenda, bang dat ik iets mis of dat het werk niet af komt!

Misschien is dit dan een moment, ook voor mij, om op het eind van een jaar, in de kersttijd eens een poging te doen om eens stil te staan bij wat echt belangrijk is voor ons. Om eens na te denken over het wonder van kerst, het kleine Kind wat voor ons toch het belangrijkste in ons leven blijkt.

Binnen de kerkenraad zijn we druk bezig met de dagelijkse zaken. Hier en daar worden er dingen eens op een andere manier gedaan,  niet alles loopt altijd zoals we dat graag zouden willen maar er zijn ook dingen binnen onze kerk waar we juist heel blij van worden. Dus ook hier geldt: terug zien in dankbaarheid dat er nog steeds zoveel mensen zijn binnen onze gemeente die graag hun steentje bijdragen op wat voor manier dan ook. Zo kunnen we dan ook weer in vertrouwen onze bijdrage leveren, wetende dat we gezegende mensen zijn!

Een hartelijke groet namens de kerkenraad, Johan Schipper.

Kinderkerstfeest

Waar: De Schakel in Luttelgeest

Wanneer: Zondag 21 december

Hoe laat: 16.00 uur

Knutselen, Kerstverhaal, Samen zingen, Iets lekkers eten en drinken, Kerstspelletje.

Nieuws van de Diaconie

Collecteopbrengsten:

19-10       Diaconie                         €50.40

26-10      Noodhulp Syrie              €152.25

02-11       Najaarszending             €117.40

 

Jarige gemeenteleden:

Op 15 december hoopt Dhr.Tilma zijn 76e verjaardag te vieren, op 19 december hoopt Dhr.Postma zijn 75e verjaardag te vieren, op 21 december hoopt Dhr.Tuinhof  zijn 72e verjaardag te vieren.

Overig nieuws:

De opbrenst voor het werelddiaconaat  is €1240.00. Een mooie opbrengst!! De zendingsbussen in de kerk zijn ook geteld: €39.65.

Tegen de kerstdagen komen wij bij verschillende gemeenteleden langs met een kerstattentie.

We wensen u alvast hele fijne feestdagen!!  Namens de diaconie, Linda Wierenga.

Even stil  staan

De stille dagen komen eraan

tijd om even stil te staan

overdenken en bezinnen

afsluiten of opnieuw beginnen

wat te doen met wensen of dromen

dingen die jou zijn overkomen

laat ze zijn en laat ze achter

de ergste worden zachter

de mooiste krijgen een plaats in je hart

Maak ieder jaar een nieuwe start

Begin aan je oude of nieuwe dromen

laat het leven op je af komen

heb lief,bewonder en geniet

meer dan dit leven heb je niet

Jeugdwerk nieuws

Provider onderwerp “Dag Sinterklaasje” op vrijdag 14 november….nadenken over vragen en ontvangen van God.

Met sinterklaas stop je een verlanglijstje in je schoen, zet je deze bij de schoorsteen en zing je wat liedjes. De volgende dag liggen de kado’s  voor je klaar.

Werkt  God ook op deze manier? Is dit hetzelfde als naar de kerk gaan? Je bidt je verlanglijstje, je zingt wat liedjes, en dan staat de volgende dag alles voor je klaar?

Wij zijn een avond bij elkaar geweest om het met elkaar te hebben over sinterklaas….en dan vooral over ons verlanglijstje !!!

Hoe zag die er vroeger uit ( toen je klein was) en hoe ziet het er nu uit. Vaak is het een lijstje met materiële dingen, een nieuwe fiets, een mooie voetbal, een Playstation.

En krijg je alles wat op je verlanglijstje staat?

Hoe zit het met een verlanglijstje naar God?….Als we ons aan de leefregels van God houden krijgen we dan ook alles van God wat we vragen ?

Of moeten we er zelf ook aan werken om te krijgen wat we willen. Willen we goede cijfers op ons rapport, dan is het niet voldoende om dat aan God te vragen, we moeten ook zelf ons best doen.

We gingen met elkaar de leefregels doornemen. ( de Bergrede ) De groep werd in groepjes verdeeld en mochten 3 leefregels uitzoeken die hen aansprak.

Daar mochten ze een collage van maken en naar aanleiding van die leefregels een gedicht of rijm maken .

Dit alles hebben we gedaan onder het genot van een lekker kopje thee en speculaas.

Een vriendelijke groet van het providerteam Karin Kortstra en Susanne Karssens (vergeet niet de foto’s  op de website te bekijken!!!!)

Nieuws vanuit het dorpskerkenoverleg herfst 2014

Nieuws vanuit het dorpskerkenoverleg herfst 2014

Er staan voor komende winter en voorjaar verschillende activiteiten op de agenda, de dominees van de verschillende dorpskerken hebben een aantal bijeenkomsten gepland. Deze bijeenkomsten staan open voor alle gemeenteleden van de dorpskerken. Verderop in deze uitgave treft u een beschrijving aan van de bijeenkomsten. Ook hangt er in uw dorpskerk een poster met alle data van de bijeenkomsten. De onderwerpen zijn zo gekozen dat er voor iedereen vast wel iets bij zit waar zijn/haar belangstelling naar uit gaat.

De cursus Pastoraat bij verlies en rouw en de cursus Leiderschap in de kerk  zijn gestart, we zijn blij dat hiervoor voldoende opgaves waren.

De vacante dorpskerken hebben een avond met elkaar ervaringen uitgewisseld over het beroepingswerk en de toegevoegde waarde  is het proces van bewustwording over eventuele mogelijkheden tot samenwerking.

Na een mooie presentatie over de organisatie van  ” De Passion” in Creil  als interkerkelijke jeugdactiviteit  hebben we met elkaar de intentie uitgesproken om op Witte Donderdag 2 april 2015 zoveel mogelijk jongeren van dorpskerken bij elkaar te brengen om “De Passion” te bekijken met elkaar.

De komende vergadering gaan we met elkaar bekijken hoe de gedenk/gedachtenishoek in de verschillende dorpskerken gerealiseerd is.

Iedere dorpskerk is vertegenwoordigd met een afgevaardigde, via deze persoon kunt u altijd reageren of ideeën aandragen, we staan er open voor!

Namens het dorpskerkenoverleg,

Tineke Bijdevaate ( voorzitter)

Margreet Langebeeke (secretaris)

Symbolisch bloemschikken, Adventsproject ‘Verderkijkers’

Kijk eens in de verte wat zie je dan?

Wat kun je verwachten en waar droom je van?

Met de wachters en Johannes,

met Jesaja en Maria,

met de herders kijken wij.

Want het donker gaat voorbij.

 

De basis van de schikking is een V vorm: symbool van de ‘Verderkijkers’. Ook in de verhalen komen veel V’s voor. Vanuit of bij de V worden de schikkingen  gemaakt. Elke zondag staat er een andere ‘Verderkijker’ centraal die wordt uitgebeeld door bloemen  en wordt er een kaars aangestoken als teken dat het licht steeds verder door de duisternis heen breekt.

Tijdens de 1e, 2e, en 4e adventszondag  is de kleur paars: symbool van ingetogenheid.  De 3e zondag van advent komt daar roze bij: Licht dat doorbreekt. Met Kerst is de kleur wit: vreugde.

Het jute dat gebruikt wordt staat symbool voor soberheid.

De eerste adventszondag is de ‘Verderkijker’ de deurwachter. Marcus vertelt over Verwachting. Wie Vol  Verwachting leeft, lijkt op die deurwachter.

De tweede adventszondag is dit Johannes de doper, de Verteller met een Verwachtingsvol  verhaal.

De derde adventszondag  is dit Jesaja, hij ziet nieuwe Vergezichten en heeft een Visioen van Vrede.

De vierde adventszondag staat Maria centraal, zij Verwacht dat de boodschap van de engel uitkomt.

Kerst: de geboorte van de Messias de Verlosser.

Namens de bloemengroep Alda en Hilda.

Nieuw: Polderbreed aanbod thema-avonden

De predikanten en kerkelijk werkers van het dorpskerkenoverleg willen gemeenteleden uit de dorpen van de Noordoostpolder bij elkaar brengen.

De protestantse kerken van de groendorpen bieden begin 2015 een serie thema-avonden aan.

Geloven.nu                                                          Ds. Gerlof van Rheenen

Nagele 15 januari

Een ontmoetingsavond voor dertigers (25-40 jaar) om te sparren over manieren om Jezus te volgen in je drukke leven

aanmelden tot één week van te voren

Ben jij 30-er (25-40 jaar) en wil je wat met je geloof? Denk jij ook wel eens: hoe doe ik dat in mijn drukke leven? Geloven.nu is een ontmoetingsavond om daarover te sparren met leeftijdsgenoten. Je gaat samen op zoek naar praktische manieren om antwoord te geven op Jezus’ oproep om Hem te volgen.

Donderdag 15 januari 2015, SOW-kerk Nagele, 20.00 uur

 

Kloosterleven                                                     Ds. Wim Kok

Creil 20 januari, 3 en 17 februari

Wat leer ik van het klooster; de betekenis van de kloostertraditie in onze gejaagde levens en de daarbij behorende wijze van Bijbel lezen

aanmelden vóór 1 januari

Wat leer ik van het klooster?

Ik ben nu tweemaal enkele dagen in het klooster geweest. Die ervaring zet mij op een nieuw spoor. In drie avonden willen wij zoeken naar de betekenis van de kloostertraditie voor ons, in onze drukke, gejaagde samenleving.

Voor de pauze bespreken we een hoofdstuk uit het boek van Wil Derkse: “Een levensregel voor beginners”. Van dit boek is al een 26e druk verschenen! De kracht van het boek is dat het de principes van het klooster weet te vertalen naar het drukke leven van onze tijd. Om structuur, rust en aandacht te zoeken. Om niet geleefd te worden, maar om te leven. En om God te zoeken in het gewone leven.  Na de pauze hebben we een lectio divina. Dit is een lezing van een Bijbelgedeelte zoals dat in de kloostertraditie gebeurt. In stilte ervaren we wat dit Bijbelgedeelte met ons doet. Het gaat om de dinsdagen 20 jan., 3 en 17 febr. 2015. Aanvang 20.00 uur. Plaats: De Ontmoetingskerk te Creil. Informatie en opgave bij: Ds. Wim Kok,tel. 0527-274355 Email: fam_kok@hotmail.com

Graag uiterlijk 31 dec. 2014. Max. 12 deelnemers.

Het duurt nog wel even, maar om de rust van het klooster te vinden moet je al vroeg plannen!

Dinsdag 20 januari 2015 eerste keer, Ontmoetingskerk te Creil, 20.00 uur

 

Morgengebed                                                     Ds. Erna Lensink 

Bant 28 januari

het maken van een morgengebed, de zondagse viering zonder dominee, maar met de traditie van het getijdengebed

aanmelden vóór 14 januari

Hoe kunnen we als gemeente de zondag blijven vieren, ook als we in de toekomst wellicht geen geld meer hebben om een vaste predikant/wekelijkse gastpredikant te betalen? De liturgie van het Morgengebed grijpt terug op de oude traditie van het Getijdengebed in het klooster.

Woensdag 28 januari 2015, Bant, Bantsiliek, 20.00-21.30 uur

 

Kerkdienst, anno nu                                          Ds. Wim Andel

Rutten 12 februari

het ontwikkelen van een toegankelijke en aansprekende kerkdienst die bij jouw gemeente past, met o.a. aandacht voor de muzikale elementen.

Toerustingsavond voor kerkenraadsleden, leden van liturgiecommissies en andere belangstellende gemeenteleden.

aanmelden vóór 1 februari

Hoe ziet de eredienst er uit, passend bij jouw gemeente?  Vorm en inhoud van de kerkdienst zijn onderwerp van bespreking. Met daarbij o.a. aandacht voor de muzikale elementen: moet deze beslist klassiek zijn of kan ook de popcultuur een plaats krijgen? Het boekwerkje van de derde missionaire ronde van de PKN “De missionaire eredienst” is een leidraad bij de bespreking.

Donderdag 12 februari 2015, Emmaüskerk, Rutten, 20.00 uur

 

 

 

Geloofsopvoeding                                              Dhr. Guus Doorn

Marknesse 18 maart

Hoe vertaal je geloofswaarden naar het gewone leven van alledag? Je kinderen iets meegeven over de waarde van het leven.

aanmelden vóór 1 maart

Je kinderen iets meegeven over de waarde van het leven. Dat er meer is dan je ziet. Aandacht voor elkaar, zorg voor anderen, voor het milieu … en wat die dingen met geloven te maken hebben. Hoe vertaal je geloofswaarden nou naar het gewone leven van alledag? Van ruzie maken tot feestjes bouwen. Verbindingen maken van wat je gelooft met de dagelijkse dingen.

Woensdag 18 maart 2015, Marknesse, 20.00 uur

Voor meer informatie en/of aanmelding: ds. Gerlof van Rheenen,

Email: predikant@pkn-nagele.nl of tel. 0527-652571 (op ma, di en do)

Kerstmarkt CBS de Rank

Liturgisch bloemstuk laatste zondag van het kerkelijk jaar

SAMSUNG CAMERA PICTURES

Laad meer